Bladluis op een vlinderstruik is een veelvoorkomend probleem, vooral in het voorjaar en de zomer. De luizen zitten dan op de jonge scheuten en bladeren, die daardoor verschrompelen of kromtrekken. Gelukkig kun je ze goed bestrijden zonder naar chemische middelen te grijpen.
Hoe herken je bladluis op de vlinderstruik?
Bladluizen op de vlinderstruik zijn kleine, zachte insecten die zich bij voorkeur ophopen aan de onderkant van bladeren en op jonge, zachte scheuten. Ze zijn groen, zwart of grijs van kleur, afhankelijk van de soort. Je herkent een aantasting aan verkleurde, gekrulde of verschrompelde bladeren. Ook zie je soms een kleverige laag op de bladeren: dat is honingdauw, de uitscheiding van de luizen.
Langs de stengels zie je de diertjes soms in grote aantallen bij elkaar zitten. Als je ook mieren op de struik ziet lopen, is dat een sterk signaal. Mieren houden bladluizen namelijk als “vee”: ze beschermen ze en eten hun honingdauw op.
Bladluis op de vlinderstruik bestrijden: stap voor stap
De beste aanpak begint met voorkomen en verwijderen, zonder gif. Hieronder de meest effectieve methoden op een rij, van simpel naar iets intensiever.
- Afspuiten met water: Spuit de aangetaste takken en bladeren krachtig af met een tuinslang. Dit verwijdert een groot deel van de luizen direct. Herhaal dit elke paar dagen totdat de plaag onder controle is.
- Zeepoplossing: Meng een paar druppels groene zeep of afwasmiddel in een liter water en spuit dit op de bladluizen. De zeep tast de waslaag van de luizen aan, waardoor ze uitdrogen. Let op: spuit bij bewolkt weer of in de avond, want direct zonlicht kan brandplekken veroorzaken op het blad.
- Handmatig verwijderen: Bij een kleine aantasting kun je de luizen gewoon met je vingers van de scheuten afstrijken. Prijs het niet weg als een rare methode, want het werkt verrassend goed bij een vroege aantasting.
- Aangetaste scheuten snoeien: Zijn bepaalde takken zwaar bezet? Snoei ze dan weg en gooi het snoeihout in de vuilniszak, niet op de composthoop.
Natuurlijke vijanden inzetten
Bladluizen op de vlinderstruik trekken van nature ook hun eigen bestrijders aan. Lieveheersbeestjes, gaasvliegen en sluipwespen eten of parasiteren de luizen. Door je tuin gevarieerder te maken, met bloeiende planten naast de vlinderstruik, lok je deze nuttige insecten aan. Vermijd breedwerkende insecticiden, want die doden ook deze natuurlijke vijanden en maken het probleem uiteindelijk erger.
Wil je het een stapje verder zetten, dan kun je zakjes met larven van lieveheersbeestjes of gaasvliegen kopen bij een tuincentrum. Dit werkt het beste in een gesloten of beschutte omgeving, maar ook in de open tuin geeft het resultaat als de plaag groot is.
Wanneer is chemisch bestrijden toch een optie?
Bij een zware plaag die niet reageert op bovenstaande methoden, kun je kiezen voor een middel op basis van pyrethrine of kaliumzouten van vetzuren. Deze middelen zijn toegestaan in de biologische teelt en zijn minder schadelijk voor het milieu dan synthetische pesticiden. Lees de gebruiksaanwijzing goed, want ook deze middelen kunnen nuttige insecten raken. Spuit altijd gericht op de aangetaste delen en niet blindelings over de hele struik.
Chemische middelen op basis van neonicotinoïden worden afgeraden bij een vlinderstruik. De struik is juist bedoeld om vlinders en bijen aan te trekken, en deze middelen zijn sterk giftig voor die insecten.
Voorkomen van bladluis bij de vlinderstruik
Een gezonde, niet te zwaar bemeste vlinderstruik trekt minder bladluizen aan. Te veel stikstof in de grond zorgt voor veel zacht, sappig blad, en dat is precies waar bladluizen dol op zijn. Bemest dus matig en controleer je struik regelmatig, zeker in de periode van april tot en met juni, als de luizenpopulaties het snelst groeien.
Bij de eerste tekenen van een aantasting snel handelen maakt het verschil. Kleine kolonies zijn binnen een dag onder controle met alleen een waterslang, een grote plaag vraagt veel meer tijd en herhaling.
Heb je de luizen bestreden maar zie je de bladeren van je vlinderstruik alsnog verschrompeld blijven, controleer dan ook op spint of rupsen. Die kunnen dezelfde symptomen geven en vragen een iets andere aanpak.
